Bu sayıları başka bir yazıdan almadık. Kasım 2026'da 13.060 görüntü hazırlayıp üç ayrı okuyucu yazılıma okuttuk, çünkü rehberlerin çoğu aynı iki cümleyi tekrar ediyordu: "2×2 cm" ve "mesafenin onda biri". İkisi de bazen doğru. Hangi durumda yanıldıklarını, logonun gerçekte ne kadar yer kaplayabileceğini, akşam ışığında hangi rengin kaybolduğunu aşağıda rakamıyla bulacaksınız. Google'a karekod ölçüsü, QR kod boyutu ne olmalı ya da QR kod en az kaç cm olmalı yazanların aradığı cevap da aynı tabloda.
Mesafeye ve adrese göre QR kod ölçüsü
Kısa adreste kodun genişliği okutma mesafesinin yaklaşık dokuzda biri olmalı, adres uzadıkça bu oran beşte bire ve dörtte bire iner. Tablodaki sayılar kodun siyah beyaz alanının genişliği, kenar boşluğu buna dahil değil.
| Nerede, kaç cm'den | 42 karaktere kadar adres | 84 karaktere kadar | 152 karaktere kadar | 287 karaktere kadar |
|---|---|---|---|---|
| Kartvizit, 20 cm | 2,5 cm | 3 cm | 4 cm | 5 cm |
| Masa kartı, 30 cm | 3,5 cm | 4,5 cm | 6 cm | 7,5 cm |
| Tezgâh ve kasa önü, 50 cm | 5,5 cm | 7 cm | 9,5 cm | 12,5 cm |
| Duvar afişi, 1 m | 11 cm | 14 cm | 19 cm | 25 cm |
| Vitrin, 2 m | 22 cm | 28 cm | 37 cm | 49 cm |
| Tabela, 5 m | 55 cm | 70 cm | 93 cm | 123 cm |
Tabloda olmayan bir durum için hesap şöyle: genişlik = mesafe × kare sayısı ÷ 264. Kare sayısı, kodun bir kenarındaki küçük karelerin sayısıdır ve adres uzadıkça artar. 264 ise kamera hesabından geliyor: bir karenin telefonun gördüğü görüntüde 3,5 piksele düşmesini sağlayan oran.
İyi bir telefon ve iyi ışıkta bu ölçülerin yaklaşık yarısı da okunur. Tablodaki sayılar müşteri uğraşmadan okutsun diye seçildi. Masadaki müşteri ikinci denemeden sonra telefonu bırakıp garsona bakar.
Nasıl ölçtük, neyi ölçemedik?
Ölçümü bilgisayarda yaptık: gerçek QR kodlar ürettik, telefon kamerasının göreceği hâle getirdik ve açık kaynak üç okuyucuya verdik (ZXing, ZBar, OpenCV). Her görüntüye biraz eğim, odak kayması, karıncalanma ve ışık farkı ekledik, aynı koşulu 30 ile 40 arasında farklı bozulmayla tekrarladık.
Toplamda 13.060 görüntü ve 39.180 okuma denemesi 8 dakikada bitti. Düzeneği yapay zekâ araçlarıyla kurduk, çünkü bu iş elle yapılmazdı, ama neyin ölçüleceğine ve sonucun ne anlama geldiğine biz karar verdik. Ham sonuçların tamamını indirip kendiniz bakabilirsiniz.
Mesafeyi piksele çevirmek için yaygın bir telefon kamerası varsaydık: 26 mm karşılığı ana lens, dikey tutuş, okuyucuya giden görüntü 1280×720. Bu varsayımla 30 cm'den milimetreye yaklaşık 3 piksel düşüyor. Google'ın barkod okuma kılavuzu da 1280×720 ya da 1920×1080 öneriyor ve en küçük birimin en az 2 piksel olmasını istiyor. Bizim testte de en güçlü okuyucu tam 2 pikselde yüzde 92 ile 100 arasında okumaya başladı, ZBar 2,5 pikselde, OpenCV ise kısa adreste 3,5 pikselde yerine oturdu.
Neyi ölçemedik? iPhone ve Android kameralarının kendi okuyucusu testte yok, kâğıt ve matbaa da gerçek değil, benzetim. Yerleşik okuyucular bu üçünden iyi ya da kötü çıkabilir. Tabloya pay koymamızın ve "üç telefonda deneyin" dememizin sebebi bu.

10'a 1 kuralı nerede tutuyor, nerede tutmuyor?
Kısa adreste tutuyor, uzun adreste tutmuyor. Kural, 30 cm'den okunacak koda 3 cm ayırmanızı söyler, biz de aynı oranı dört ayrı adresle doğrudan denedik. Hücrelerdeki üç sayı, az önce adını verdiğimiz üç okuyucunun yüzdesi.
| Adres uzunluğu | Kare sayısı | 1280×720 görüntüde | 1920×1080 görüntüde |
|---|---|---|---|
| 35 karakter | 29 | 100 / 100 / 92 | 100 / 100 / 100 |
| 73 karakter | 37 | 100 / 100 / 62 | 100 / 100 / 92 |
| 142 karakter | 49 | 78 / 35 / 0 | 100 / 100 / 75 |
| 257 karakter | 65 | 5 / 0 / 0 | 100 / 78 / 0 |
Çoğu rehber kısa bir adres ve yeni bir telefon düşünerek yazılmış gibi duruyor. Oysa Google Haritalar'dan kopyalanan bir bağlantı kolayca 250 karakteri geçer. Onu 10'a 1'le bastırdığınızda, görüntüsü 1280×720 olan bir telefonda en güçlü okuyucumuz bile denemelerin yüzde 5'ini okudu.
Kodu sıklaştıran şey içine koyduğunuz adres
QR kod adresi kendi içinde taşır, bu yüzden adres uzadıkça kare sayısı artar ve aynı kâğıda daha küçük kareler sığar. Tablo orta hata düzeltme seviyesi (M) için.
| Adres uzunluğu | Kare sayısı | 3 cm'lik kodda bir kare |
|---|---|---|
| 26 karaktere kadar | 25 | 1,2 mm |
| 42 karaktere kadar | 29 | 1 mm |
| 84 karaktere kadar | 37 | 0,8 mm |
| 152 karaktere kadar | 49 | 0,6 mm |
| 287 karaktere kadar | 65 | 0,5 mm |



Üçünü de telefonunuzla okutabilirsiniz, üçü de aynı sayfayı açar. Ekrandan biraz uzaklaşın: önce sağdaki pes eder.
Reklam takip eklerini karta taşımak en sık gördüğümüz hata. 35 karakterlik adresimize birkaç takip etiketi ekleyince 142 karaktere çıktı, kod 29 kareden 49 kareye büyüdü.
Kısa adres kullanın, ama mümkünse kendi alan adınızdan. Piyasada "dinamik QR kod" diye satılan şey çoğunlukla budur: koda kısa bir adres girer, o adres sizi asıl sayfaya yollar. Bedeli o servise bağlanmak. Abonelik biterse basılı kartlarınız boş sayfa açabilir. Menü almadan önce sorulacakları QR menü nereden alınır yazımızda anlattık. siteniz.com/menu gibi bir adres hem kısa hem sizin.
Kartvizitte de aynı hesap geçerli. Ad, telefon, e-posta ve siteyi koda yazan bir kişi kartı denedik: 181 karakter, 57 kare. Üstelik ZBar "Yılmaz" soyadını 30 denemenin 30'unda "Yトアlmaz" diye okudu, yani Türkçe harfi Japonca karaktere çevirdi. Kartvizit için pek hoş bir sürpriz sayılmaz. Koda harf kodlamasını bildiren küçük bir işaret eklenince düzeldi, ama her üretici sitede bu ayarı bulamazsınız. Kişisel sayfanızın kısa adresini koymak iki derdi birden bitirir.

Logolu QR kodda hata düzeltme payının tamamı logoya harcanmaz
En yüksek hata düzeltme seviyesinde bile logo, kod alanının yüzde 17,5 ile 20'sini geçmemeli. QR kodu geliştiren Denso Wave dört seviye tanımlıyor: L, M, Q ve H, kabaca yüzde 7, 15, 25 ve 30 kurtarma payıyla. Bu sayıları "H seçersem logo yüzde 30 yer kaplayabilir" diye okumak çok yaygın. Ölçüm öyle demiyor:
| Seviye | Kurtarma payı | 35 karakterde son güvenli logo | 142 karakterde son güvenli logo |
|---|---|---|---|
| L | Yüzde 7 | Yüzde 2,5 | Yüzde 5 |
| M | Yüzde 15 | Yüzde 5 | Yüzde 10 |
| Q | Yüzde 25 | Yüzde 10 | Yüzde 20 |
| H | Yüzde 30 | Yüzde 17,5 | Yüzde 20 |
"Güvenli" burada üç okuyucunun da en az yüzde 95 okuduğu son nokta demek ve logonun altındaki beyaz zemin de alana dahil. Denso'nun yüzdeleri koddaki veri birimlerinin payını anlatıyor, logonun kâğıtta kapladığı alan o paya birebir çevrilmiyor. Üstelik sınır uçurum gibi. Kısa adresli H seviyesinde ZXing ile ZBar yüzde 22,5'lik logoyu 100 okudu, yüzde 25'te üç okuyucu birden sıfıra düştü. Öncesinde hiçbir uyarı yok, bunu 500 kart bastırdıktan sonra öğreniyorsunuz.




Dördü de H seviyesinde, aynı adres. Fark yüzde 2,5 alan, ekrandan okutup kendiniz görebilirsiniz.
Göz de yanıltıyor: alanın yüzde 20'si, kenar olarak kodun yüzde 45'i demek. Tasarımcı "küçücük durdu" der, kod çoktan sınırdadır. Logonun bir bedeli daha var. H seviyesi aynı adresi 29 kareden 37 kareye çıkarıyor, yani tablodaki ölçüyü yüzde 28 büyütmeniz gerekiyor. Logoyu çok seviyorsanız 3,5 cm yerine 4,5 cm basın.
Gündüz her renk okunuyor, akşam gerçek ortaya çıkıyor
Renkli QR kod okunur, yeter ki koyu renk açık zeminde dursun ve kontrast 7:1'in altına düşmesin. Testin en çok şaşırtan sonucu da burada çıktı: iyi ışıkta ters renkler dışında denediğimiz her renk tam okundu. Farkı loş ışık yarattı.
| Kod ve zemin | Kontrast | İyi ışıkta | Loş ışıkta |
|---|---|---|---|
| Siyah, beyaz zemin | 21:1 | 100 / 100 / 100 | 100 / 77 / 100 |
| Lacivert, beyaz zemin | 14:1 | 100 / 100 / 100 | 100 / 17 / 93 |
| Bordo, krem zemin | 10,2:1 | 100 / 100 / 97 | 97 / 10 / 97 |
| Kahve, krem zemin | 8,6:1 | 100 / 100 / 100 | 93 / 0 / 87 |
| Koyu kahve, kraft kâğıt | 7,2:1 | 100 / 100 / 100 | 80 / 0 / 70 |
| Kırmızı, beyaz zemin | 5:1 | 100 / 100 / 100 | 87 / 0 / 83 |
| Turuncu, beyaz zemin | 2,5:1 | 100 / 100 / 100 | 13 / 0 / 20 |
| Sarı, beyaz zemin | 1,7:1 | 100 / 100 / 100 | 0 / 0 / 3 |
| Beyaz, lacivert zemin (ters) | 14:1 | 100 / 0 / 0 | 100 / 0 / 0 |
Sarı kodu gündüz ofiste deneyip içi rahat eden biri, aynı kodu akşam yemeğinde loş bir masaya koyduğunda denemelerin en çok yüzde 3'ünde okutabiliyor. Restoranda ve kafede kodun asıl sınavı akşam sekizde. ZBar karanlıkta bütün renklerde zorlandı, siyah beyazda bile 77'ye indi.
Ters renkte kontrast ne kadar yüksek olursa olsun üç okuyucudan ikisi hiç okumadı. Koyu zeminli şık menü tasarımlarında kodu beyaz bir kutunun içine alın, kodun kendisini ters çevirmeyin. İki rengin kontrastını kontrast hesaplama sitelerinde bir dakikada öğrenebilirsiniz.

Leke, kat izi ve parlama neden bazen kodu öldürmez?
Hasarın büyüklüğünden çok yeri önemli: köşelerdeki üç büyük kareye gelen küçücük bir leke okumayı bitiriyor, ortadaki daha büyük leke çoğu zaman bitirmiyor. Çünkü okuyucu kodu önce o üç kareden tanır ve hata düzeltme onları kurtarmaz.
| Hasar | L seviyesi | M seviyesi | H seviyesi |
|---|---|---|---|
| Kodun ortasında yüzde 4'lük leke | 100 / 100 / 87 | 100 / 100 / 100 | 100 / 100 / 100 |
| Köşe karesinde yüzde 4'lük leke | 0 / 0 / 0 | 0 / 0 / 0 | 0 / 0 / 0 |
| Kodun ortasında yüzde 9'luk leke | 0 / 0 / 0 | 0 / 0 / 0 | 100 / 100 / 100 |
| 1 kare kalınlığında kat izi | 13 / 13 / 7 | 83 / 80 / 73 | 100 / 100 / 100 |
| Kahve halkası (çapı kodun yarısı) | 23 / 17 / 30 | 90 / 93 / 63 | 100 / 100 / 83 |
| Parlama (çapı kodun yüzde 40'ı) | 3 / 0 / 0 | 100 / 97 / 87 | 100 / 100 / 100 |
| Parlama (çapı kodun yüzde 60'ı) | 0 / 0 / 0 | 0 / 7 / 10 | 100 / 100 / 97 |


Pratikte şu demek: köşeye masa numarası ya da zımba gelmesin. Parlak kaplama veya kahve riski varsa M ya da üstünü seçin. L'yi temiz ve mat kartlara bırakın. Kart matbaadan parlak kaplamalı gelecekse bir de mat prova isteyin.
Yatık kart, süslü köşeler, mürekkep ve kenar boşluğu
Kart ne kadar yatık durabilir?
45 dereceye kadar sorun yok, ötesinde okuma hızla düşüyor. 60 derecede okumalar 63 / 100 / 0, 70 derecede 0 / 97 / 0 çıktı. Masaya düz yapıştırılmış bir kodu 40 cm ileriden ve 30 cm yukarıdan okutan kişi yaklaşık 53 derece açıyla bakar. Bu yüzden sticker yerine ayaklı kart daha az uğraştırır.
Tasarımcı kodu ne kadar süsleyebilir?
Kareleri yuvarlak nokta yapmak yüzde 70 boyuta kadar sorun çıkarmadı, renk geçişi de koyu tonlarda kaldıkça tam okundu. Köşe karelerini yuvarlatmak ise pahalıya patladı: ZBar yüzde 60'lara, OpenCV sıfıra indi. Süsü iç karelerde yapın, köşeleri rahat bırakın.




Hepsi ilk bakışta güzel duruyor. Yuvarlak köşe ve küçük nokta kare başına 3,5 pikselde, sarı loş ışıkta ölçüldü.
Mürekkep yayılırsa ne olur?
Koyu kareler her yandan yüzde 10 yayılınca hiçbir şey değişmedi. Yüzde 20'de OpenCV 10'a düştü, yüzde 40'ta üçü de bitti. Hesabı basit: 0,1 mm yayılma, 1 mm'lik karede yüzde 10, 0,5 mm'lik karede yüzde 20 eder. Emici kraft kâğıda basıyorsanız bir karenin 0,5 mm'nin altına inmesine izin vermeyin. 2 cm'lik bir kod bu yüzden en çok 84 karakterlik adres taşır.
Kenar boşluğu gerçekten gerekli mi?
Standart 4 kare istiyor, testte 1 kare bile yetti. Boşluğu tamamen kaldırınca desenli zeminde okumalar 3 / 23 / 0'a indi. Yine de 1 kareye güvenmeyin, çünkü gerçek telefon başka konuşuyor: yarım kare boşluklu bir kartı Xiaomi Mi 8 kamerası okumadı. Biz kendi masa kartlarımızda boşluğu 4 karede tutuyoruz.
Baskıdan önce 7 kontrol
Matbaaya gitmeden önce 15 dakikanızı alır, 500 kartı çöpe atmaktan ucuzdur:
- Adresi kısaltın, takip eklerini çıkarın, kaç karakter olduğunu sayın.
- Müşterinin gerçekte kaç cm'den okutacağını ölçün ve ilk tablodan genişliği alın.
- Logo varsa seviyeyi H yapın, alanını yüzde 17,5'te tutun, ölçüyü bir sıra büyütün.
- Rengi kontrol edin: açık zeminde koyu kod, kontrast 7:1 ve üstü, ters renk yok.
- Kodu gerçek ölçüsünde kâğıda yazdırın. Ekranda denemek baskıyı denemek değildir.
- Üç telefonla okutun: yeni bir iPhone, orta sınıf bir Android, çekmecedeki en eski telefon.
- Aynı denemeyi ışığı kısıp, kartı yatırıp ve baskının son hâlinde kaplamalı olarak yapın.
Kendi masa kartımızda ne yaptık?
Bu ölçüler QR menü kartlarımızda çalışıyor. Kod alanı 4,2 cm, 33 kare, bir kare 1,27 mm, kenar boşluğu 4 kare ve ortasında logo yok. Bu ölçüde 30 cm'den kare başına 3,9 piksel düşüyor, tablonun 3,5 sınırının üstünde. Logo koymadığımız için yüksek hata düzeltmeye gerek kalmıyor: seviye L ile kare sayısı 33'e iniyor, kareler büyüyor. Kartları mat bastırmanızı öneriyoruz, sebebini yukarıdaki parlama satırı gösteriyor.
Menü değişince karekod değişmez. Zam geldi diye kart bastırmak yok. Tek şube için kurulum 3.890 ₺, sonrası ayda 690 ₺ ve yazdırmaya hazır masa kartı dosyasıyla kasa listesi bu pakete dahil. Restoranınızda alerjen ve kalori bilgisi de gerekiyorsa son tarihleri alerjen menü zorunluluğu yazımızda bulursunuz. Berber ya da oto yıkamaysanız aynı menü, alerjen kısmı kapalı, fiyat listesi olarak kurulur.
Kodunuz web sitenize gidiyorsa okutmanın hemen ardından gelen sayfa da aynı sınavdan geçer: müşteri masada beklerken sayfa açılmıyorsa kod boşuna okunmuş olur. Web tasarım paketlerimizde sayfalar 0,4 saniyede açılıyor. Hangi ölçünün size uyduğundan emin değilseniz analiz formunu doldurun, 2 saat içinde dönelim.
Sık sorulan sorular
QR kod en az kaç cm olmalı?
Baskıda 2 cm'nin altına inmeyin. Bu ölçü en çok 84 karakterlik adres taşır ve okutan kişinin 15-20 cm'ye yaklaşmasını ister. Kartvizitte 2,5 cm daha rahattır.
QR kod neden okumuyor?
Testimizdeki en sık sebepler küçük ölçüye sıkıştırılmış uzun adres, köşe karesine gelen leke ya da süs, ters renk, yüzde 25'i aşan logo ve loş ışıkta açık renk. Kod sağlamsa sorun telefonda olabilir: kamera camını silin, kamera ayarlarında QR tarama seçeneğinin açık olduğuna bakın, bir başka telefonla deneyin.
Bozuk QR kod okutulur mu?
Hasar ortadaysa ve hata düzeltme payının içindeyse okunur. Testte H seviyesi kodun ortasındaki yüzde 9'luk lekeyi taşıdı, L seviyesi yüzde 6'da bitti. Köşe karelerinden biri bozulduysa çoğu okuyucu kodu hiç göremiyor, yeniden basmak gerekir.
QR kodun süresi var mı?
Adresi kendi içinde taşıyan kodun süresi yoktur, adres yaşadığı sürece çalışır. Kısa adres veren bir servise bağlı kodun ömrü ise o servisin ve aboneliğinizin ömrü kadardır.
Karekod ile QR kod aynı şey mi?
Evet. Karekod Türkçe adı, QR kod ise Denso Wave'in geliştirdiği biçimin adı. Masadaki, afişteki ve kartvizitteki kod aynı kurallarla okunur.
Karta bakıp telefonunu çıkaran müşteri size genelde bir kez şans verir. O kartı 5 milimetre büyük basmak ise neredeyse bedava.






